Những năm gần đây tôi thật sự có nỗi ám ảnh về vật dụng trong nhà, mọi nơi tôi đến đều tràn lan một cách thừa thải gia dụng lặt vặt. Tùy vào nguồn lực tài chính mà chất lượng các món đồ khác nhau, nhưng điểm chung là sự thừa thãi, phục vụ cho các nhu cầu rất tiểu tiết làm khoảng trống trong nhà ngày một thu hẹp. Thật sự đây là vấn đề lớn và nghiêm trọng, nhưng chúng được bảo vệ bởi cái gọi là quyền riêng tư cá nhân cộng thêm sự cổ vũ vô tâm của công nghiệp tiêu dùng, môi trường cùng chất lượng cuộc sống trở nên hết sức tồi tệ dù được che đậy bằng nhiều cách khác nhau. Trong bài viết này tôi chỉ dùng vấn nạn này để đưa ra tác động và miêu tả những quan sát cảm thụ về nhiệt độ trong ngôi nhà.

Sự luân chuyển không khí trong nhà theo tôi là quan trọng nhất, các dòng lưu thông này sẽ khiến hơi nóng được thay thế liên tục, không những vậy chuyển động cũng đại diện cho sự sống và mang lại nguồn năng lượng nào đó. Tôi không phải chuyên gia nên không nói sâu về đối lưu, chỉ biết rằng bất kỳ thứ gì muốn chuyển động thuận lợi cần có khoảng trống, ngay cả nhận thức bên trong con người cũng không khác, mọi thứ hỗn tạp nhồi nhét sẽ chẳng thể có sự trôi chảy vận hành được. Đồ đạc trong nhà không chỉ ít mà còn phải có trật tự, được phân bổ thành các cụm theo phân loại nào thì tùy từng hoàn cảnh nhưng phải có, điều đó giúp tạo ra các khoảng trống giúp tăng sự lưu thông. Dù vậy, sự theo giỏi thèm khát vật chất chung quy là tận cùng của vấn đề, ai đó giúp bạn dọn dẹp thật gọn gàng hay xây cất thêm nhà kho, thế rồi bạn lại tiếp tục nhồi nhét vào thì mọi chuyện trở nên vô nghĩa. Người ta đã đang và sẽ đưa ra các phương pháp giải quyết nhiệt độ cho ngôi nhà, nhưng sự bóp nghẹt khoảng của người ở luôn là cốt yếu cần giải quyết.

Quạt thông gió và máy lạnh tôi cho rằng mang trong mình tính ích kỷ của thời đại, vì sao ư. Mát và thoáng cho minh mà đẩy oi bức cùng dơ bẩn ra bên ngoài thì còn từ nào khác hay hơn nữa không ? Đó đúng là ví dụ điển hình cho văn minh phải không, đi đâu bây giờ đều là các tòa nhà đầy các cục tỏa nhiệt này, trụ sở các tổ chức môi trường có sử dụng chúng không tôi không rõ, nếu có thì trông như một vở hài kịch kinh điển cho giải pháp để ứng phó nóng lên toàn cầu. Có thể người ta sẽ tìm ra cách làm cho chúng không tỏa nhiệt ra ngoài nữa, nhưng chắc chắn một hệ lụy khác sẽ sinh ra, nhưng các tấm pin năng lượng mặt trời rồi vài năm nữa họ sẽ than khóc giải quyết chúng cho mà xem. Bản chất vấn đề là mong muốn ích kỷ, nhận thức không khôn ngoan trong thiết kế, nhưng như đã nói tâm tính muốn lợi về mình thì không thể giải quyết được gì mà chỉ sinh ra thêm vấn đề. Mong muốn đồng nhất nhiệt độ cũng cho thấy một nhận thức chết, tâm trí dính chặt vào một chuẩn mực, những thứ như vậy rõ ràng không thể tạo nên cơ thể khỏe mạnh và tinh thần sáng tường được. Tôi biết các bạn có rất nhiều lý do để biện hộ cho tất cả những thứ đang được nêu ra ở đây, sự thật là chúng ta đã biện minh cho mình hàng ngàn năm chứ không phải bây giờ. Hầu hết con người lười biếng đào sâu để thấy đâu mới là chân tướng của sự không thỏa mãn ở bất kỳ ngóc ngách nào của cuộc đời họ, họ cố gắng đồng nhất tất cả và dễ dàng chấp nhận uy quyền của đám đông vì nỗi sợ sâu xa không dám đứng một mình trên chân mình. Họ cảm thấy nóng bức và đặt ra tiêu chuẩn về nhiệt, thật tiện lợi mặc cho những tác hại nó mang lại bên ngoài, xong thì họ đi ra đường rồi chửi thế giới tồi tệ làm cho mọi thứ thật oi bức. Kỳ quặc phải không, nhưng sự thể đang diễn ra như vậy. Tất nhiên bạn hỏi tôi giải pháp là gì, đó lại là sự lọt thõm vào cái bẫy uy quyền lần nữa.

Quay lại chủ đề nhiệt, kẻo tôi lại lang mang sang một vùng đất quá rộng lớn khác, chúng sẽ được đề cập rõ hơn trong các tác phẩm khác của mình. Thật ra tôi không nói nhiều yếu tố này khi viết về vật liệu trước đó, thật ra chúng vô cùng quan trọng. Các vật liệu sống rõ ràng có đặc tính giúp cách nhiệt tốt hơn mà tôi thấy ở hai cách. Hoặc chúng có khả năng lưu thông nhiệt trong chính vật liệu, tức là nhả và thu nhiệt nhanh, hoặc chúng phải đủ dày đặc để ngăn không cho nhiệt đi vào trong. Các lỗ khí trong gỗ hay gạch ngói cũng giúp ích rất nhiều. Chúng làm tôi liên tưởng đến một con người có khả năng thu nhận rồi vứt bỏ những thứ không hài lòng nhanh nhờ sự dọn dẹp sạch sẽ trả về nội tâm thuần khiết của mình. Suy cho cùng, các nỗi niềm của con người lưu giữ cũng là do ảo tưởng về sự tồn tại của chúng, ta càng lưu giữ càng khó thoát ra được. Trả bản thân về như gạch ngói là điều cần thiết, chúng đủ vững chắc và điều hòa nhiệt độ, tất cả đều nhờ các khoảng trống bên trong được giữ vững ở mức độ vừa phải. Vật liệu mang đặc tính sống thật sự mang vài trò quan trọng cùng với sự lưu thông không khí trong một ngôi nhà, điểm chung là ở các khoảng trống. Các cái tên vật liệu tôi mang ra làm ví dụ chỉ nằm trong dữ liệu hạn chế tôi có, chứ hoàn toàn có thể là thứ hiện đại những thỏa các đặc tính nền tảng được miêu tả ở trên, tôi phải làm rõ chỗ này nếu không sẽ hiểu lầm tôi là người hâm mộ hay cực đoan hoài cổ. Chúng ta chia bè kết phải do không nhìn ra điểm cốt yếu cần giải quyết, nếu nhìn thật kỹ thì các nền tảng bên dưới thì tùy hoàn cảnh và kỹ nghệ mà chế tác.

Tôi từng hiểu sai về nắng hướng tây và có phần dính vào vấn đề này. Sau một thời gian quan sát, chúng không phải vấn đề nghiêm trọng dù cũng cần được lưu tâm. Nếu dòng lưu thông không khí tốt, vật liệu sống tạo nên sinh mệnh của ngôi nhà thì phía Tây chỉ còn là một hướng mà thôi, tức rằng nó là một yếu tố chứ không phải cốt lõi của toàn bộ không gian sống. Nếu ta suy nghĩ thật kỹ, cả bốn hướng có lẽ đều có vấn đề của mình tùy vào môi trường ngôi nhà được đặt. Giống như ta khỏe mạnh thì khi trời lạnh chỉ cần khoác thêm một lớp áo mỏng hay che đi các phần nhạy cảm như lòng bàn tay chân hay mỏ ác, vậy là đủ không cần lo lắng quá nhiều. Nhưng sức khỏe nội tại không hài hòa và hỗn loạn, chỉ một cơn gió bình thường thổi qua cũng làm bệnh trở nặng thêm. 

Thế nhưng, dù khỏe mạnh đến đâu mà không có cách phòng hộ trong khi làm việc ở mỏ than cũng mang đến căn bệnh hô hấp nghiêm trọng. Nhiệt trong nhà cũng vậy, tôi tin rằng có thứ gọi là không khí tổng thể xung quanh, đây là thứ ta cần nắm bắt rõ. Nó liên quan toàn bộ sinh thể xung quanh, cách chúng hoạt động và nhịp diệu tương tác. Các ngôi nhà được xây nguy nga một cách cục bộ cực đoan không quan tâm tới vấn đề này không khác gì một cô gái mặc bikini vào một đám tang, cô ta cảm thấy thoải mái vì là chính mình nhưng về lâu dài thì sao ? Ví dụ nghe có vẻ hơi quái đản nhưng tôi chứng kiến không ít ngôi nhà dị hợm mọc lên như vậy khắp nơi và nó thể hiện tính ích kỹ chảy tràn ra ở khắp mọi nơi, dù bạn có tiền hay quyền thì đừng tưởng sẽ thoát mãi những hệ quả sai lầm do ích kỹ như cô gái trong bộ bikini kia. Nhiệt độ trong ngôi nhà nếu không quan tâm môi trường tổng thể, sự khó chịu không chỉ ở bên trong ngoài ngôi nhà mà còn ám lên luôn cả tâm tính của người sống nơi đó.

Do sống ở nhiệt đới nên nghe các ví dụ ở trên có vẻ chủ yếu nằm ở giải quyết cái nóng, không hề. Sự luân chuyển không khí cũng như các vấn đề khác không hề bị đóng băng ở xứ lạnh, nó hoàn toàn tồn tại tương tự ở mực độ nội hàm, có chăng chỉ khác cách giải quyết và chọn lựa vật chất phù hợp. Tôi chưa có dịp sống ở các vùng lạnh nên có chút hoài nghi góc nhìn của mình còn chỗ nào không, thôi thì chuyện này tạm gác lại treo ở đó, ai có suy nghĩ nào xác đáng hơn xin tiếp thu sau. Chỉ riêng một điều tôi tin chắc rằng, khoảng trống và bầu không khí tổng thể là hai yếu tố then chốt. Nền tảng của chúng chính là dòng chảy sinh mệnh ẩn sâu bên trong con người truyền vào mọi thứ họ làm ra, cũng là thứ tôi diễn giải trong xuyên suốt tác phẩm này. Nhiệt độ hài hòa khi thứ nhiệt nội tại của tính người bên trong được điều hòa liên tục và sự sống được duy trì từ trong ra ngoài.

Bạn biết không, tôi có niềm tin rằng nóng lên toàn cầu không phải nguyên nhân chính do các yếu tố hầu hết con người nêu lên, như ô nhiễm, hiệu ứng nhà kính, khói bụi blah blah blah. Từ lâu tôi thấy chính sự hỗn loạn của con người tạo nên tình trạng này, để tôi nói rõ vì có thể sẽ có những nhầm lẫn. Khi các tế bào não hoạt động cực độ như hiện nay, chắc chắn bằng cách nào đó con người sẽ phát ra một va chạm sinh nhiệt nào đó liên tục, chưa kể nhiệt từ xác thân của họ. Các dạo động này có vẻ rất nhỏ nếu ta nhìn ở khung thời gian dài, nhưng nếu ở phạm vi siêu nhỏ thì với số lượng nhiều và dày đặc cùng sự hỗn loạn không hài hòa, tổng thể sẽ sinh ra một loại nhiệt nào đó rất đáng sợ làm đảo lộn trật tự từ bên trong ở mức độ rất sâu. Nói đơn giản thì sự tức giận, phẫn nộ, kích động sinh ra nhiệt theo nghĩa đen thực chất ở cấp độ có thể là hạ phân tử. Xin lỗi nếu đây là dự đoán của một người không có chuyên môn, nhưng tôi nhận thức rõ chuyện này vì rõ ràng các giải pháp cùng nguồn lực vô hạn của con người bỏ ra dường như chẳng mai lại thay đổi nào mà còn tệ hơn. 

Các giải pháp bên ngoài mang tính đám đông sẽ làm từng cá nhân chủ quan, coi việc đó là của nhóm người nào đó chẳng cần mình bận tâm. Tệ hơn họ sẽ bỏ tiền ra cho nhóm này nhưng nội tâm của tất cả con người liên quan các hoạt động tưởng chừng như cứu thế thì chẳng có gì thay đổi, con người đang tự thiêu đốt mình rồi nổ lực đi dập cháy rừng thì tôi không thật sự thấy khôn ngoan và tiến hóa văn minh nằm ở chỗ nào. Các bạn sẽ không chấp nhận lý luận này của tôi, bản thân hiểu rất rõ vì đó là bản chất của loài người, họ cần uy quyền khoa học hay tâm linh thay vì tự nhìn nhận sự thể trước mắt.

Một sự thật khác dễ thấy hơn, khi con người sống trong hỗn loạn tham lam, các đồ vật nhu cầu cứ thế tràn ra khắp nơi. Ban đêm lẽ ra là lúc mọi thứ ngơi nghỉ thì bóng đen và nhiệt vẫn liên tục thải ra khắp nơi, họ gọi đó là cuộc sống về đêm nhưng với tôi đó là thảm sát trong đêm dành cho trái đất. Nghỉ ngơi là nhu cầu bắt buộc của sinh thể, giấc ngủ hay thư giản tinh thần thật chất rất quan trọng, có một hệ số tự tiêu biến các chất thải ra từ các hoạt động, nếu vượt ngưỡng này sẽ làm hư hại hệ thống vốn đi về phía cân bằng lẫn nhau của tự nhiên. Khi chất độc từ con người tràn ra quá mức khả năng tiêu thụ và hồi phục của con người và lực lượng khác xung quanh, những hư hỏng không thể cứu chữa là điều tất nhiên, tuyệt chủng không phải thảm họa mà chỉ là một điểm chuyển hóa bắt buộc. Chúng ta có muốn bị loại bỏ hay bạn sẽ bảo đó là chuyện thế hệ sau tự lo liệu, nội nhiệt tính người của bạn sẽ tự bật ra câu trả lời ích kỹ nào đó, hay xém xét thận trọng điều đó.

Kết thúc những dòng nói về nhiệt độ ở đây, tất cả những gì tôi muốn nhấn mạnh bên trong trống thoáng thì nhận thức sẽ mạch lạc thoáng mát, dòng chảy này cũng hiện hình tương tự trong căn nhà và mọi thứ bạn làm. Các vấn đề về vật liệu hay đặc tính sống chỉ là hình hài cách diễn đạt khác cho chúng. Chúng ta sống trong các liên kết và tương tác rất chặt chẽ, dù bạn cố nhốt mình lại trong sự vị kỷ thì cũng không tránh được. Muốn các liên kết thực chất thì phải có không gian theo nhiều nghĩa nhiều chiều nhận thức, vật chất cùng tình thần bị dồn ứ vây quanh trong hỗn loạn thì nội ngoại nhiệt đều tăng lên theo các cách khác nhau. Bạn có thể tạo công cụ để làm mát tạm thời, nhưng câu chuyện ở đây là sự sống còn của nhiều thế hệ sau nữa. Tôi không muốn thay đổi thế giới, lịch sử chứng minh những kẻ có khao khát này càng lớn thì càng phá hoại thế giới càng nhiều. Bạn càng gồng mình lên giải quyết nhiệt của trái đất, thì trong quá trình căng cứng cả thể xác và tính người bên trong sẽ trở nên hỗn loạn, bạn tưởng chừng như là đấng cứu thế nhưng thật ra chính là nguồn cơn của diệt vong. Nghịch lý này do cách mà nhận thức con người luôn cục bộ coi mình ở trên hay là kẻ điều tiết sinh mệnh. Tôi không muốn đao to búa lớn thêm nữa, phần cuối cùng tôi dành cho các bạn côn trùng dễ mến, những sinh vật đáng học hỏi.

Nhiệt lên cao hay xuống thấp

Lòng người ồn ào chấp kiến bủa vậy

Nóng lạnh nào ở trồng cây

Chẳng do khí thải xây nhà mà ra

Tất thể nằm ở chính ta

Tâm tư hỗn loạn lửa ma ngút ngàn

Chỉ cần mở rộng thênh thang

Nóng gay lạnh gắt gió mang theo cùng